Libya Konusunda Fransız Medyası:  Canard Enchainé Olayı

26 Haziran 2020

 

Medya dünyasında dikkate almanız gereken iki önemli rakibiniz vardır. Birincisi zaman, ikincisi ise yazdığınız habere okuyucunun tepkisi.

Fransa’nın 1915’te kurulmuş, en eski gazetelerinden biridir Le Canard Enchainé. Zincire vurulmuş ördek anlamına geliyor. Fransız basın tarihinde hükümet, sermaye ve kamuoyunun tepkisinden çekinerek normal basında yazılamayan haber ve yorumlar Canard’da aktarılır.

Okuyucusu çoktur ve ciddi okuyucu profiline sahiptir.

Image

Zincirli ördek tanımı da işte tam burada anlam kazanıyor. Yani açık kodlu basında istediği gibi gezip tozamayan, vakvaklayamayan ördek, bu gazetede özgürce görüşünü dile getirir. Benim de 20 yıldır Fransa’da yaşayan bir gazeteci olarak ilgiyle takip ettiğim bir gazetedir.

Buraya kadar her şey açık ve net mi?

Peki Anadolu Ajansı’nın bugün abonelerine geçtiği “Fransız dergi: Erdoğan Libya'da dürüst oyun oynayan tek kişi” başlıklı haberine sosyal medyada gösterilen tepkinin anlamı ne?

Olay tam olarak şu: Haftalık gazete, bu haftaki sayısında Fransız Dışişleri Bakanlığı(Quai d’Orsay diye geçer) yetkililerine dayandırdığı bir haber yayımladı. Haberde, Fransız Dışişleri’nin Libya konusunda tek dürüst ve oyunu kuralına göre oynayan(fair play) tek ülkenin Türkiye, bu oyunu yönetenin de Cumhurbaşkanı Erdoğan olduğu belirtiliyor.

Fransız bir gazetenin Türkiye’den özellikle son olaylardan sonra övgüyle veya olumlu bir şekilde bahsetmesini beklemiyoruz tabii ki. Fakat burada gazete, son günlerde ulusal basında ortaya çıkan Macron’a karşı rahatsızlık ve yenilgi siyasetine dikkati çekerek, “aslında bir uyarıda bulunmak” istiyor.

Canard’ın işlevi de zaten bu.

Fransızlar açıkça itiraf edemedikleri şeyleri isimsiz-imzasız kulis gazetelerinde paylaşıyorlar.

Image

“Libya konusunda dürüst olan tek ülke Türkiye”

Macron’un Türkiye’ye saldırıları Fransa’da bile tam destek görmedi.

Gittikçe aşırı sağa kayıyor. Irkçı, sömürgeci ekibin maskarası oldu.”

Tam da Canard’ın verdiği mesaj bu. Akdeniz’deki gemi taciz olayında ne ABD ne NATO ne de AB’den destek bulamayan Macron’un çırpınışları ve öfke nöbetleri Fransız kamuoyunda infiale neden oluyor.

La Croix gazetesi, dünkü sayısında “Erdoğan’ın Suriye, Irak, Libya, Akdeniz’de doğalgaz faaliyetleri başta olmak üzere girdiği her cepheden zaferle çıktığını yazdı. Gazete Libya’da askeri ve teknik desteğiyle Haftar’a büyük yenilgi tattırdığını ve savaşın seyrini değiştirdiğini” de ekledi.

Kamu yayıncısı France Inter radyosu(günlük 6,9 milyon dinleyici ile Fransa’da en çok dinlenen radyo) ise Libya konusunda Fransa’nın Türkiye’ye ders verme pozisyonunda olmadığını belirterek, Macron’un Libya dosyasındaki hatalarına, Türkiye’nin uluslararası hukuk açısından haklı olduğuna dair görüşlere yer verdi. İlgili haberlere internetten ulaşabilirsiniz.

Liberation, Macron’un Sissi’yi korumak için, “Libya sınırına bir ordunun yanaşmasının Mısır’ın endişesi (ve askeri müdahale) için meşru sebebi olduğu” açıklamasına yer vererek, Macron ile adeta alay etti. Gazete, Sirte’nin Mısır sınırından 800 kilometre mesafede olduğu notunu düştü. Libya’nın da Mısır ile komşu ülke olduğunu ve Libya ordusunun kendi sınırında beklemesinin Mısır’a ne gibi bir tehdit oluşturduğunun merak edildiğini aktardı.

Türkiye’de artık trol damgasının dahi yetersiz kaldığı çok iyi organize olmuş, çok kalabalık ve “yalanla gerçeği karıştırıp gerçeğin saflık derecesini düşürmeyi hedefleyen” bir ekip habere ve AA’nın haberi veriş biçimine öfke kusmaya başladı.

Canard’ın bir mizah dergisi olduğunu, haberin gerçek olmadığını, derginin Fransa’da etkisiz, dikkate alınmayan bir yayın organı olduğunu.. iddia ediyorlardı.

Oysa bu organize cehalet mensupları, elleri altında olan interneti kullanıp 10 dakika Canard nedir ve Fransa’daki yeri/etkisi ne kadardır diye araştırsalar gerçeğin ortaya çıkmasına yeter de artar bile.

Image

Canard nedir?

Zincirli ördek, şimdiye kadar Fransa siyasetinde taşları yerinden oynatmış bir gazetedir.

Son seçimde sağın favori adayı Fillon hakkında yayımladığı yolsuzluk belgeleri sonrası Fillon ilk turda elenmiştir. François Fillon, eşini uzun yıllar Ulusal Meclis’te danışman olarak göstermiş fakat bunu kamuoyuna deklare etmemişti. Ayrıca Fillon’un eşi Ulusal Meclis’te çalıştığı iddia edilen dönemde bulunmamıştı.

Cumhurbaşkanı Valery Giscard d'Estaing'in “elmas olayı” olarak kayıtlara geçen, Afrikalı diktatör Bokassa'dan elmas hediye kabul ettiği belgeleri yayımladı. D’Estaing seçimlerde kaybetti.

1972’de Başbakan Chaban-Delmas’ın vergi yolsuzluğunu ortaya çıkardı, Cumhurbaşkanı adayı olan Chaban-Delmas, kendi ekibi arkasında durmadığı için kaybetti.

Eski başbakan Pierre Beregovoy'nın ev almak için sıfır faizle kredi aldığı yolsuzluğunu yayımladı, Breegovoy utancından intihar etti.

Chirac çiftinin yolsuzluklarını ortaya çıkardı. Çift halkın gözünde büyük değer kaybetti. Uzun süre konuşulan olaylar nedeniyle Chirac’ın basın ile arası eskisi gibi sıkı-fıkı olmadı.

2010’da Dışişleri Bakanı Michèle Alliot-Marie’nin gizli bir şekilde Tunus diktatörü Bin Ali tarafından tatillerle taltif edildiği ortaya çıkarıldı. Olay tam da Tunus’ta gösterilerin başladığı döneme denk geliyordu. Michèle Alliot-Marie birkaç hafta sonra tepkilere dayanamadı ve istifa etti.

Zincirli Ördek’in Fransız basın dünyasındaki yeri ve etkisini umarım anlatabilmişizdir. Trol ordusunun “Fransız gazete bizi nasıl olur da över” bilinçaltı tepkisiyle karşıladığı haber ve haberi veren yayın organına dair kısa bilgiler bu kadar.

Bir sözümüz de habere yer veren medya organlarımıza olsun: Özellikle yurt dışından alıntıladığınız, yayınladığınız haberlerde “olayın aktörleri, arkaplanı, seyri ve hedef kitlesi hakkında kısa bilgiler eklemeyi unutmayın.

“Fransız dergi: Erdoğan Libya'da dürüst oyun oynayan tek kişi” başlığıyla verilen haberi okuyan herkes, bu derginin kimliğini, yayın politikasını, etki alanını merak eder mutlaka.

Hadi Le Monde, Le Figaro’yu geçtim. Onları az çok biliyor okuyucu ama Zincirli Ördek kesinlikle kısa da olsa bir açıklama paragrafını hak ediyordu.

 

 

 

Yeni yorum ekle

Plain text

  • Hiç bir HTML etiketine izin verilmez
  • Web sayfası adresleri ve e-posta adresleri otomatik olarak bağlantılara dönüşür.
  • Satır ve paragraflar otomatik olarak bölünür.