DÜŞÜNCE

Osmanlının Bir Kültür Politikası Var mıydı?

10 Nisan 2020
Çaldıran Savaşı sonrasında Tebriz ve çevresinden getirdiği çok sayıda sanatçı ile Doğu ve Batı kültürleri arasında yeniden bir sentez oluşturmuş ve böylece doğu Türk-İslam kültüründe teşekkül eden birikimle Osmanlı kültürünü son bir kez güçlendirmiştir. Kuşkusuz, Kanuni Sultan Süleyman döneminde siyasi alanda olduğu gibi kültürel alanda da elde edilen parlak başarılar İstanbul’un fethi sonrasından itibaren yatırım yapılmaya başlanan kültürel birikimin muhteşem patlamasıdır. Kuşkusuz, Kanuni Sultan Süleyman atalarından devraldığı birikimi en üst düzeyde teşvik ederek bunun gelişmesine zemin hazırlamış ama başka alanlar gibi asıl daha önceki birikimlerin bir anlamda  değerlendiricisi olmuştur.

Bedeni Parçalamaktan Ruhu Yönetmeye

09 Mart 2026
Hasan Karademir bu yazısında Michel Foucault'nun izinde iktidarın tarihsel dönüşümünü, kralın sergilediği bedensel şiddetten modern toplumun ruhu hedef alan "uysallaştırıcı" disiplin tekniklerine ve Panoptikon modeline geçişi üzerinden analiz ediyor. İktidarın artık baskıyla değil, gözetim, normlar ve "hapishane takımadaları" aracılığıyla hükmettiği bu yeni politik anatomiyi açıklıyor.

Kimlikler Lütfen - 2

09 Mart 2026
Toplumsal kimlikler, toplumsal yapıların ve çoğunlukla da toplumsal yapılarda iktidarları ellerinde bulunduran muktedirlerin, toplumsal düzenin bekasını sağlayabilmek adına, bireyleri toplumsal yapının kurulu düzenine entegre/monte etme adına bireye biçtiği toplumsal konumlar, giydirdiği dar-kalıplı elbiselerdir.

Modernleşme, Sekülerleşme Ve Dünyevîleşme

09 Mart 2026
Türkiye’de dinî hayatın dönüşümü, tek bir kavramla açıklanamayacak kadar karmaşık bir süreçtir. Modernleşme ile birlikte toplumsal yapıların, değerlerin ve yaşam biçimlerinin değiştiği açıktır. Bu değişim sosyolojik açıdan sekülerleşme kavramı ile açıklanabilirken, dinî düşünce açısından dünyevîleşme olarak yorumlanmaktadır.

Etki Ajanlığı, Self-Oryantalizm, Hakikat Tekeli, Kavramsal Hapishane: Batı Hayranlığı ile Ulus-devlet Köleliği Arasında Doğru Yerde Durmak…

28 Şubat 2026
Bu mecrada yayınlanan, İngilizce konuşulan dünyada “thought-provoking” denen türden, kışkırtıcı, düşündürücü, insanı bazı konular üzerinde yeniden düşünmeye zorlayan iki yazı yayınlandı. Bu yazılarda yapılan bazı tespitler ve altı çizilen hususlar üzerinde âcizane kendi düşüncelerimi paylaşmak istedim.

Barış İçinde Bir Arada Yaşamanın İmkânı: 12. Uluslararası ILN Konferansının Ardından

20 Şubat 2026
Şairin güzel ifadesiyle “Durun kalabalıklar, bu cadde çıkmaz sokak!” diye bağırmanın, dünyanın içine sokulmaya çalışıldığı bu cendere ve çılgınlık haline başkaldırmanın, demokrasi, barış, istikrar, adalet, özgürlükler ve serbest piyasa gibi değerler ve kurumlara sahip çıkmanın tam zamanı.

Siyasal Yapılar Senkron Tablosu - 2. Bölüm

18 Şubat 2026
Tek boyutlu cetvellerin ölçemediği bu çok boyutlu hareketi anlamlandırmak için yeni bir okuma disiplinine ihtiyacımız var. Bu yazıda, bu karmaşık yapıyı anlamlandırmak için önerdiğimiz çok eksenli yeni modele; Siyasal Yapılar Senkron Tablosu’na (SYST) odaklanıyoruz.

Devletini Sırtında Taşıyan Türkler

16 Şubat 2026
Ulus devlet modellemesinde yaşadığımız dönüşüm, ulusları yeniden tasarlayarak devletin içeriğinde düzenlemeler yapıyor. Aklı selim uluslar koruma reflekslerini çalıştırmaya başladılar. Devlet aklı kerhen de olsa uzunca bir süredir millet aklıyla daha çok hem hal olma gayretinde.

Hakikat Tekeli mi, Kavramsal Bir Hapishane mi: Bülent Şenay’ın “Etki Ajanlığı” Anlatısı Üzerine Bir Eleştiri

14 Şubat 2026
Kıymetli Bülent Şenay Hocamızın “Etki Ajanlığı, Self-Oryantalizm ve İslamsız Türklük” başlıklı son yazısını okuyunca ona bir eleştiri yazısı yazayım dedim. Hocamızın metinde kullandığı bazı tanımlamaları ve olaylara yaklaşım biçimini, daha geniş bir perspektiften tartışılmaya muhtaç görüyorum.