DÜŞÜNCE

“Yeni İttihatçılığı Anlama Kılavuzu” başlığıyla gerçekleştirilen uzun YouTube programdan hareketle hazırlanan bu metinde "Yeni İttihatçılık" kavramı beş ana eksen etrafında tanımlanıyor: Benlik, Kimlik, Vatandaşlık, Devlet ve Batı/Dünya. Böylece Yeni İttihatçılığı, hem bugünkü siyasal düzeni hem de Türkiye’nin yön arayışını anlamaya yarayan bütünlüklü bir okuma olarak tartışmaya açıyoruz.

20. yüzyılın dünyası büyük ölçüde kutuplar üzerinden kurulmuştu. 21. yüzyılda ise farklı bir yapı ortaya çıkmakta. Böyle bir dünyada devletleri yalnızca tek bir kutba ait varlıklar olarak tanımlamak giderek zorlaşıyor. Belki de yeni sistemin temel sorusu artık “kimin tarafındasın?” değil, “hangi ağlara bağlısın?” sorusudur.

Hollanda’nın tarımsal başarısının sırrı yalnızca teknoloji kullanması değildir. Üretimi giderek daha fazla ölçülebilir, öngörülebilir ve yönetilebilir hale getirmesidir. Türkiye’nin ihtiyacı da Hollanda’nın ürünlerini veya seralarını kopyalamak değil, bu mantığı kendi coğrafyasına uyarlamaktır.

‘Ben emir kuluyum sadece emre uydum’ diyerek ortadan kaldırmak mümkün değildir. İşte bu nedenle bürokrasinin ihtiyacı, koşulsuz itaat değil; sorumluluk alan, itiraz kültürünü de barındıran hukuka ve adalete bağlı bir düzendir; güce yakın olmanın değil; doğruluğa ve dürüstlüğe yakın olmanın yükselme ölçüsü kabul edilmesidir.

Türklerin tarihsel tecrübesi, geniş coğrafyalar arasında kurulan iletişim ağlarının, kültürel etkileşimlerin ve farklı toplulukları aynı siyasal yapı içinde bir arada tutma çabasının hikâyesi. Bu deneyim, modern küreselleşmenin birebir karşılığı olmamakla birlikte, geniş coğrafyalar arasında bağlantısallık ve çoklu aidiyetler üreten tarihsel bir entegrasyon deneyimi olarak değerlendirilebilir mi?

Londra Üniversitesi Advanced Study Okulu'nda, Osmanlı Ermeni Soykırımı'nın kolektif hafızası üzerine odaklanan; anma ve tanınmanın kimlik inşası ile uzlaşı üzerindeki rollerini inceleyen bir doktora tezi yazan Dr. Lara Haladjian ile tezi üzerine bir söyleşi gerçekleştirdik.

Diogenes, ihtiyaçlarını asgariye indirmiş, devletin ve toplumun sunduğu tüm statü, zenginlik ve güvenlik vaatlerini reddetmiştir. Büyük İskender’in “Benden ne dilersin?” sorusuna “Gölge etme, başka ihsan istemem” demesi, tam da “fiyatı olmayan insan” figürüdür. Kinikler için isteklerin azalması, özgürlüğün artmasıdır; devlet ise insanı istekleri üzerinden zincirler.

Devleti yönetenlerin, gücü ellerinde tutmak için muhalifleri "akıl hastası" olarak etiketlemesi, psikiyatrinin siyasi amaçlarla istismarıdır. Bu durum, tıbbi bir bilim dalının siyasi baskı ve cezalandırma aracına dönüşmesini ifade eder. Bu konuda bilinen en yaygın ve sistemli istismar SSCB'de yaşanmıştır.

Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı yayınlandı. Bu yazıda bahse konu plandan hareketle yapay zeka ve yapay akıl ayrımı üzerinde duracağız.

Show business kavramı Türkçeye "gösteri dünyası" şeklinde çevrilmiştir. Sözlük anlamı itibarıyla aslında “gösterme işi” demektir. Bu yazıda gösteri dünyasının kalabalıklar üzerindeki etkisinin, özellikle bu toplumda hayatı nasıl bir "gösteriye" ve "performansa" dönüştürdüğü üzerinde durulacaktır.